Bài viết chuyên ngành

Máy nghiền đá vôi và máy đập đá — ghép cấp đập với cấp nghiền

Máy nghiền đá vôi và máy đập đá là hai khâu liên hoàn trong cùng một dây. Đá nguyên khai từ mỏ có thể tới cả mét, trong khi máy nghiền bột chỉ nhận cấp liệu dưới 35 - 50 mm. Chính khoảng cách cỡ hạt này quyết định số cấp đập và loại máy đập cần dùng.

Máy nghiền đá vôi và máy đập đá — ghép cấp đập với cấp nghiền
Vật liệu đầu vàoĐá vôi khối, đá vôi tảng
Cỡ đá nguyên khaitới 600 - 1200 mm
Cỡ sau đập≤ 30 - 50 mm
Độ mịn nghiền80 - 400 mesh
Quy mô dây10 - 200 t/h

Đặc điểm và yêu cầu kỹ thuật

Đá vôi có cường độ nén khoảng 80 - 150 MPa, thấp hơn nhiều so với granite hay bazan, nên không cần máy đập quá nặng. Khối lượng riêng của đá mỏ khoảng 1.500 - 1.800 kg/m³, độ ẩm tự nhiên 2 - 8% và thường lẫn sét. Chính hàm lượng sét và thạch anh là hai biến số quyết định: sét dẻo gây dính, nghẽn cửa đập và phễu; thạch anh nhiều làm mòn búa, thanh đập và tấm lót rất nhanh.

Yêu cầu cỡ hạt phân tầng rõ ràng. Cấp đập thô đưa đá về dưới 150 - 300 mm; cấp đập trung và mịn đưa tiếp về dưới 30 - 50 mm đúng cỡ cấp liệu máy nghiền. Nếu để sót hạt quá cỡ lọt vào máy nghiền, con lăn bị va đập, mâm rung và tuổi thọ vành nghiền giảm nhanh. Vì vậy dây phải có sàng phân loại và đường hồi hạt quá cỡ về máy đập, tạo mạch kín.

Nguyên lý và quy trình

  1. Đá từ mỏ đổ vào phễu cấp liệu, qua máy cấp rung hoặc băng tải tấm đưa lên máy đập hàm thô.
  2. Máy đập hàm hạ đá về dưới 150 - 300 mm; hạt ra theo băng tải sang cấp đập thứ hai.
  3. Cấp đập hai dùng máy đập phản kích, đập búa hoặc đập nón để hạ tiếp về dưới 30 - 50 mm.
  4. Sàng rung phân loại cỡ hạt; hạt đạt cỡ vào phễu đệm trước máy nghiền, hạt quá cỡ quay lại máy đập.
  5. Đá đạt cỡ vào máy nghiền con lăn hoặc máy nghiền đứng để thành bột, rồi phân ly, thu bụi, về xi lô thành phẩm.

Thứ tự khởi động phải theo dòng vật liệu: chạy máy thu bụi và băng tải ra trước, rồi tới máy nghiền, cuối cùng mới cấp liệu và chạy máy đập. Dừng máy làm ngược lại để buồng đập và buồng nghiền không còn vật liệu tồn đọng.

Cỡ hạt theo từng cấp đập và nghiền
CấpThiết bịCỡ vàoCỡ raNăng suất điển hình
Đập thôĐập hàmtới 1000 mm150 - 300 mm200 - 1500 t/h
Đập trungĐập phản kích≤ 500 mm30 - 80 mm200 - 1200 t/h
Đập mịn một cấpĐập búa≤ 350 mmdưới 30 mm50 - 600 t/h
Nghiền bộtNghiền con lăn, đứng≤ 35 - 50 mm80 - 400 mesh6 - 80 t/h

Cấu hình thiết bị

Với dây đập nghiền đá vôi quy mô vừa, cấu hình phổ biến là đập hàm làm cấp thô, đập phản kích làm cấp trung rồi máy nghiền châu Âu MTW hoặc MTW6X nghiền bột. Khi cần năng suất lớn hơn và muốn tích hợp sấy, máy nghiền đứng LM phù hợp hơn, xử lý ẩm tới 12% và giảm số thiết bị phụ. Với dây cần siêu mịn, máy nghiền đứng siêu mịn LUM hoặc máy SCM tiếp nhận đá đã đập để kéo tới 600 - 2500 mesh.

Thiết bị phụ phải đồng bộ cả hai cấp: cấp rung và băng tải chịu tải nặng ở đầu dây, sàng rung phân loại, phễu đệm trước máy nghiền, quạt hút, lốc tách ly tâm, lọc túi vải và tủ điện liên động. Nên đặt một nam châm điện hoặc bộ tách kim loại trước máy nghiền để loại mẩu sắt, vì kim loại lọt vào buồng nghiền là nguyên nhân hàng đầu gây vỡ lót và dừng máy đột ngột.

Kinh nghiệm từ dây đã chạy

  • Đừng để cấp đập nhỏ hơn cấp nghiền; luôn chọn đập nhỉnh hơn và có phễu đệm để máy nghiền không chạy thiếu liệu.
  • Sàng sau đập là thiết bị rẻ nhưng bảo vệ máy nghiền tốt nhất; bỏ qua sàng, hạt quá cỡ sẽ làm mòn con lăn nhanh gấp nhiều lần.
  • Đá vôi lẫn sét nên bố trí máy đập có khả năng chống dính và làm sạch phễu định kỳ, tránh nghẽn cục bộ khi trời mưa.
  • Kiểm tra khe hở miệng xả máy đập định kỳ; khe hở trôi làm cỡ hạt ra thay đổi và kéo theo năng suất nghiền giao động.

Câu hỏi thường gặp

Vì sao phải đập đá trước khi nghiền bột?

Máy nghiền bột chỉ nhận cấp liệu tới 35 - 50 mm. Đá nguyên khai từ mỏ có thể tới 600 - 1200 mm nên phải qua cấp đập để hạ cỡ hạt, nếu không máy nghiền sẽ quá tải, rung và chóng mòn con lăn.

Nên dùng máy đập búa hay đập phản kích cho đá vôi?

Đá vôi mềm, ít thạch anh thì cả hai đều hợp; đập búa gọn, đập phản kích cho hạt vuông vức hơn và tỷ lệ hạt mịn ít hơn. Khi hàm lượng thạch anh cao, đập búa mòn nhanh hơn nên cân nhắc đập phản kích hoặc đập nón.

Có thể dùng một cấp đập thay hai cấp không?

Được, nếu máy đập búa một cấp hạ được đá về dưới 30 mm đúng cỡ cấp liệu máy nghiền. Cách này giảm thiết bị nhưng yêu cầu kiểm soát cỡ hạt chặt và chấp nhận tỷ lệ hạt quá cỡ cao hơn.

Năng suất đập và năng suất nghiền có cần bằng nhau không?

Không nhất thiết bằng nhau tuyệt đối, nhưng cấp đập phải luôn lớn hơn cấp nghiền và có phễu đệm. Nếu đập nhỏ hơn nghiền, máy nghiền sẽ chạy thiếu liệu; nếu lớn hơn nhiều mà không có đệm, thiết bị chạy non tải lãng phí.